Tagarchief: Vraag vd week

Vraag van de week (32)

Met welke vraag krijg je een jongere die ‘protesteert’ aan de gesprekstafel?

Wanneer burgers protesteren en betogen of werknemers staken, laat je – als beleid – hen dan rustig doen? Of stuur je er snel de ordediensten erop af? Wat tracht je daarmee te voorkomen? Op welk moment betrek je hen in een gesprek?
Wanneer een jongere ‘protesteert’ (in een gezin, in een instelling, in een school, in een jeugdbeweging, in een gemeenschap) hoe reageer je er op als ‘beleid’?
Vorig jaar kwamen vele jongeren op straat nadat voor een Zweedse tiener de maat vol was. Ze vond (en vindt) het onverantwoordelijk hoe volwassenen blijven omgaan met het milieu en het klimaat. De huidige aanpak bepaalt onze (en dus ook haar) toekomst. Werd er echt naar hen geluisterd of heeft ‘het beleid’ hen rustig laten doen? In welke beleidswerkgroep, in welk land, hebben ze inmiddels een permanente plaats aan tafel? Geen enkel.
Vandaag zwijgen de meeste jongeren weer. De corona-crisis heeft de dynamiek gewijzigd. Voor hoelang?
Moet je wachten tot de jongeren betogen of staken om na te denken over de relatie met hen en over de toekomst, hun toekomst?
In zeer veel landen staat de corona-crisis bovenaan de agenda. Het klimaat en het milieu staan onderaan de lijst (bv. bij de vorming van een nieuwe regering in België). Hoe kan dat? De corona-crisis is het logisch gevolg van hoe we omgaan met het milieu! Blind verder doen is vragen om een volgende crisis.
Het is niet verboden om voor te denken. Welke vragen kan je vandaag stellen aan jongeren en hoe neem je hen ernstig en betrek je hen in hun toekomst?
En voor de jongeren: Met welke vraag aan het beleid kom je als jongere mee aan de werktafel?

Vraag van de week (31)

Met welke vraag kan je elke dialoog ondermijnen?

Dialogeren is op zich al geen eenvoudige zaak.(1)  Je houdt tegelijkertijd verschillende ballen in de lucht. Je zoekt een evenwicht tussen: je intenties en datgene wat je wilt bereiken; je fysieke, emotionele, intellectuele en materiële behoeften op dat moment; je uitgangspunten en overtuigingen die je gezien en gerespecteerd wilt hebben; je eigen belangen die je niet uit het oog mag verliezen; respect voor de belangen van de ander en zaken waar je rekening mee wilt houden; de keuze om de aandacht te blijven richten op het werkelijke onderwerp van het gesprek (niet aan de oppervlakkige inhoud); de tijd en de energie die je investeert.
Het gebeurt meermaals dat er iemand mee aan tafel zit die in werkelijkheid niet wil dialogeren. Hij vindt dat hij op dat moment meer gebaat is met een ‘spel’: het ‘stellingen-spel’, of het ‘ik zie, ik zie, wat jij niet ziet-spel’, of het ‘macht-spel’, of het ‘verstoppertjes-spel’, of het ‘torpedeer-spel’, of wie weet welk ander spel nog.
Wie niet wil dialogeren stelt ook vragen. Het zijn echter vragen om de dialoog te torpederen, te verzieken, af te remmen of te laten verzanden in nietszeggend gekakel. Het is niet altijd van bij het begin duidelijk wat de intentie is van zo’n persoon.
Denk even na hoe jij een dialoog zou kunnen torpederen, met welke vraag jij er een virus in zou kunnen steken. Je hoeft het uiteraard niet echt te doen. Maar wanneer je de optie goed overweegt en goede vragen kunt formuleren, kan je de pogingen van ander sneller herkennen.
Wat doe je wanneer een virus-vraag op tafel komt? Niet in de aanval gaan! Dan speel je het spel mee. Een anti-dialoog-virus hou je niet tegen door er tegen in de aanval te gaan. Daarmee geef je het alleen maar meer zuurstof. Dat leert het corona-virus ons duidelijk vandaag. Wat nodig is: een omgeving creëren waarin het niet kan gedijen. Leer een goede dialoog-constructie-vraag te stellen, een vraag als antwoord, niet als re-actie. Een vraag die een gezond dialoog-klimaat schept.

(1) Lees meer in: Kies je voor een dialoog? Wat doe je dan? → Korte teksten

Vraag van de week (30)

Welke vraag komt in je op wanneer je vijf minuten met aandacht in stilte zit of staat?

Even stilzitten of stilstaan (letterlijk), gedurende vijf minuten, dat kan zonder een cursus mindfulness of meditatie.(1) Vijf minuten is voldoende om te ervaren wat er binnen jou gebeurt wanneer je bewust even ‘halt’ houdt.
Geen theorie: test het uit, nu. Sluit even je ogen.
Je zult merken dat er geen stilte is in jou, dat het best moeilijk is om alle innerlijke geluiden en beelden te stoppen. Dat hoeft ook niet. (Dat kunnen alleen monniken die uren per dag oefenen en dan nog.) Je leert al heel wat indien je opmerkzaam bent naar wat er allemaal naar boven komt. Wat je innerlijk hoort is immers belangrijk, voor jou, op dat moment.
a) Er is ‘iets’ dat gehoord of gezien wilt worden: een gevoel, een gedachte, een fantasie, een beeld, een idee, een zorg, een angst, …
b) Mededogen met jezelf betekent dat je geen oordeel hebt over dat wat er klinkt. Het mag er zijn. Het hoeft niet onmiddellijk weg.
c) Richt dan je aandacht op je rechter dikke teen. Voel je je teen? Kan je hem zachtjes bewegen? Het doet er eigenlijk niet toe waarop je je aandacht richt. Ik stel je de dikke teen voor omdat die het verst verwijderd is van je hoofd en je hart. Door even je aandacht te verplaatsen kan je ervaren 1) dat je dat kunt en 2) dat er een plekje in jou is dat het commando kan overnemen.
d) Ga dan terug naar de gedachte, het gevoel of het beeld dat er eerst in je was opgekomen. Stel het de vraag: Waarmee kan ik je rust schenken?
e) Welke vraag komt er nu in je op in dit stilte-moment?
f) Doe dit vandaag nog eens een keer. Hou het speels, doe het niet te ernstig en vooral, geniet er van. Je kunt zo’n momentje beleven telkens wanneer je moet wachten (bv. op een bus, een tram of een trein) of wanneer je wandelt in het park of wanneer je naar je kinderen kijkt die in de speeltuin spelen.

(1) Om volledig van de ervaring te kunnen genieten is een training wel aangeraden. Zelf heb ik driemaal een tiendaagse Vipassana-meditatie gevolgd in het centrum in Dilsen, België.

Vraag van de week (29)

Welke vraag stelt het kunstwerk dat de diepste indruk op jou maakte aan jou?

Op het eerste gezicht lijken vele kunstwerken louter iets te tonen, iets aan te bieden.
Sommige mensen staan er voor en … kijken er naar … 7 seconden, 9 seconden.
Heel veel kunstwerken willen uitdrukkelijk meer bij jou oproepen. Een gevoel voor schoonheid? (bv. de Mona Liza) Een gevoel van devotie? (bv. Het Lam Gods van Van Eyck) Een verontwaardiging of een gevoel van chaos? (bv. Guernica van Picasso).
Voor elk gevoel is er wel een kunstwerk te vinden die het kan oproepen.
Er zijn kunstwerken die met jou persoonlijk een verbinding willen maken, ze vragen om herkenning. Vaak zijn het werken die rechtstreeks verband houden met een belangrijk biografisch gegeven (het lijden) van de kunstenaar (bv. Louise Bourgeois).
Er zijn kunstwerken die niets ‘zeggen’, maar je veeleer een vraag stellen. Alle kunstwerken hebben m.i. de potentie om een vraag in jou op te roepen maar sommige zijn sterker vraag-gericht.
Welk kunstwerk heeft ooit een diepe indruk op jou gemaakt? Waar ‘voel’ je het vandaag opnieuw? Welke vraag stelde dat kunstwerk aan jou?

Je kunt in dialoog gaan met een kunstwerk.  Dan stel je je voor dat  het werk jou een vraag stelt. Zo bijvoorbeeld:
Welk beeld komt er in je op wanneer je aandachtig naar mij kijkt?
Welke muziek hoor je wanneer je aandachtig naar mij kijkt?
Als je een gesprek met mij zou hebben waar zou dat dan over gaan?
Waar raakt het verhaal dat ik jou vertel het verhaal dat jij over jezelf vertelt?
Wat maakt het waardevol of zinvol dat ik besta?
Indien je iets zou mogen toevoegen aan mij wat zou je mij dan aanbieden?
Tot welke actie stimuleer ik je?

Geniet deze zomermaanden van kunst!

Vraag van de week – Overzicht

Op de pagina ‘Korte teksten’ heb ik een overzicht geplaatst van de vragen die sinds januari 2019 zijn verschenen.
De eerste vragen verschenen nog op de website van de Lemniscaat Academie maar die is niet meer beschikbaar. Vanaf week 16 vindt je ze terug op deze site.
In het begin schreef ik er geen gedachten bij. Dat gebeurde wel vanaf week 36 van 2019.

Einde 2020 stop ik met de Vraag van de week. Ik zal in het voorjaar 2021 alle vragen mét gedachten en illustraties publiceren. Die zal je kunnen terugvinden op de pagina ‘Korte teksten’.