Tagarchief: Vraag vd week

Vraag van de week (46)

Welke vraag heeft ooit voor een doorbraak gezorgd bij een ‘onmogelijke’ uitdaging?

We hebben allemaal in ons leven nu en dan een ‘crisis’ nodig om onze ogen te openen voor de onhoudbare situatie waarin we onszelf op dat moment hebben gemanoeuvreerd. Wat ons dan overkomt dwingt ons om halt te houden, de ratrace te stoppen en een andere weg te overwegen. Dit klinkt eenvoudig maar voor velen voelt zo’n moment aan als een niet te overbruggen obstakel, of een onmogelijke opdracht, of een te riskante uitdaging. De moed zinkt nog meer in de schoenen, het neerdrukkend gevoel wordt zwaarder, de hoop glijdt dieper weg.
Soms is een ‘juiste’ vraag de ontsteker van de ‘crisis’. Zo’n vraag voelt op het eerste moment aan als vervelend, benauwend, te veeleisend of pijnlijk. Het is geen vraag die je euforisch stemt. Na enige tijd of na reflectie of achteraf bij een terugblik, erken je dat net déze vraag noodzakelijk was om voor een doorbraak te zorgen. Dan kan je ze waarderen.
Herinner je je zo’n vraag, zo’n situatie en de daaropvolgende doorbraak? Hoe klonk de vraag toen en hoe zou je ze vandaag herformuleren? Koester de vraag die zorgt voor een breuk in je ‘gewone’ leven ook al voelt ze op het eerste moment pijnlijk aan.
Het levensavontuur stelt iedere dag vragen, de ‘juiste’ vragen. Het komt er op aan ze waar te nemen (aandachtig te luisteren, te zien, aan te voelen, te proeven, te ruiken, aan te raken).
Leiding geven, coachen, bemiddelen of hulp verlenen bestaat uit het stellen van vragen, de ‘juiste’ vragen. Wetenschap bestaat uit het stellen van vragen, de ‘juiste’ vragen. Wijsheid bestaat uit het stellen van vragen, de ‘juiste’ vragen.
Leer de ‘juiste’ vragen op te merken. Leer ze te stellen.

Vraag van de week (45)

Welke vraag waar je tot nu toe geen antwoord op kreeg, koester je rustig in je hart?

Soms heb je een vraag en krijg je geen antwoord. In de meeste gevallen vergeet je de vraag. “Zo belangrijk was ze nu ook weer niet.” In bepaalde gevallen echter komt de vraag terug op je pad, en weer, en weer, tot je er naar luistert.
Niet iedere vraag hoeft een antwoord om een zinvolle vraag te zijn. Voor sommige belangrijke vragen volstaat het dat je naar de vraag luistert en voelt welk antwoord er mogelijk is, zonder dat je zeker weet dat dit hét antwoord is. Vaak komt het antwoord in stukjes. Telkens je iets onderneemt krijg je een stukje van het antwoord.
In plaats van te eisen dat jouw vraag een afdoend en duidelijk antwoord krijgt is het zinvoller om, vanuit het gevoel welk antwoord mogelijk is, een stap te zetten. Neem dan scherp waar wat er gebeurt in je actie, welke effecten het heeft en wat het verband is met jouw vraag. Dan is het wachten op je volgende stap.
Een tweede invalshoek. Het gebeurde bij mij vaker dat wanneer ik een vraag die geen antwoord kreeg koesterde dat die na verloop van tijd toch een antwoord vond. Meestal op een onverwacht moment, wanneer ik niet bezig was met het zoeken naar een antwoord, een van de mogelijke antwoorden, een van de antwoorden die kunnen worden gevonden. Dan voelde ik weer de kracht van het ‘vinden’.(1)
We zijn met z’n allen ongeduldiger geworden. We willen hét weten, nu, onmiddellijk, Google moet het ons leveren binnen de twee seconden, zonder antwoord kunnen we niet verder, stress, stress, stress. Het is voor velen hoe langer hoe moeilijker om de dingen hun tijd te laten.(2)
Neem even de tijd om naar jezelf te luisteren. Misschien her-klinkt een vraag die een bijzondere betekenis heeft voor jou. Koester ze. Laat het antwoord eenvoudig naar jou toe komen.
De boodschap is tevens: laat even die voortdurend sturende en controlerende geest los, die overtuiging dat je een scherp doel moet hebben en alles moet kunnen voorzien en plannen. Ik wil je niet de hoop afnemen dat je via 20 minuten meditatie of mindfulness (alleen) terug controle over je leven zult hebben. Door het oefenen van niet-doen kan je ervaren dat je iets ontvangt wat je door al je ‘willen’ tegenhoudt.(3)

(1) Lees meer over het onderscheid tussen ‘zoeken’ en ‘vinden’ in het gratis boek Pathfinder – Samen de juiste weg vinden → Boeken
(2) Herlees het bericht van 03/08/2020 = Geduld hebben is voor ongeduldige mensen
(3) Lees meer in: Wu-wei – Bereik meer met actief niet-doen→ Korte teksten

Vraag van de week (44)

Welke vraag wérkt wanneer iemand zijn afspraak niet is nagekomen?

Het gebeurt bij de beste wel eens: te laat komen op een afspraak of vergeten een taak uit te voeren of een bestelling verkeerd afleveren. Het is niet prettig voor jou wanneer jij anders had verwacht van hem. Het wordt nog lastiger wanneer jij zulke situatie een paar keer kort achter elkaar meemaakt. Welke vragen komen dan als spontane reactie in jou op? Misschien: Verdorie, is dat nu zo moeilijk? Zijn we allemaal slordiger geworden? Was onze afspraak niet duidelijk genoeg? Waarom zet hij de afspraak niet onmiddellijk in zijn agenda!? Is het teveel gevraagd om mij onmiddellijk te verwittigen? Of misschien: Heeft dit met mij te maken? Heb ik onvoldoende duidelijk mijn instructies gegeven? Moet ik hem dan als een kind behandelen en vragen of hij het wel goed heeft begrepen? Trek ik zulke mensen aan?
Dit zijn klaag- of zeur-vragen. Daarmee kom je geen stap verder of maak je het jezelf alleen maar moeilijker of lastiger.
Ja, het is vreselijk vervelend indien iets niet wordt uitgevoerd zoals jij verwachtte. Het wordt nog lastiger voor jou wanneer je het de eerste keer zo laat, zonder opmerking, de tweede keer opnieuw en pas na de derde of x-ste keer er op reageert. In dat geval vergroot je de kans dat je korter of agressiever reageert.
Wanneer je van bij het eerste voorval reageert maakt het een verschil hoe je handelt, met welke intentie. Een positieve aanpak is bijvoorbeeld het volgen van de stappen bij ‘verbindende communicatie’: vertel zonder oordeel wat je waarneemt, geef aan wat dit met jou doet, vertel wat nu je behoefte is, doe een billijk verzoek. Je dient daarbij te letten op je taal, zowel je verbale als je non-verbale taal. Je intentie dient echt gericht te zijn op ‘verbinden’. Indien dat niet zo is, klinkt dat door in jouw taal.
Er is nog een andere weg: stel de ‘juiste’ constructieve vraag, de vraag die toekomstgericht wérkt voor jou én voor de ander. Vanuit een bewuste intentie om van deze gelegenheid een constructief moment te maken, kan je een vraag stellen. Je aandacht richt zich daarbij niet op wat er fout liep maar op een andere houding in de toekomst. Het draait dan niet (meer) om jou maar om jullie samenwerking, het punt ‘in het midden’. Dan stel je een vraag met de blik naar voor, niet naar achter; naar wat er morgen kan en niet naar wat er gisteren niet kon. Een ‘juiste’ vraag levert een antwoord op dat jou voldoening geeft én de ander in zijn waardigheid laat én hem de ruimte geeft om jou iets te bieden. Om dit laatste te bekomen dien je niet altijd iets te verzoeken. Je kunt met een ‘juiste’ vraag de ander de ruimte laten om zelf te komen met een aanbod. Een ‘juiste’ vraag stellen, rustig en uitnodigend, doet wonderen.

Wat is voor jou de meerwaarde om de ‘juiste’ vragen in de  vingers te hebben?
Ik leer je de kunst van het vragen aan en coach je verder.

Vraag van de week (43)

Welk ‘probleem’ van jou werd beantwoord door jou te wijzen op wat niet werkt?

Indien jij met een ‘probleem’ zat en je kreeg als eerste reactie te horen wat je allemaal fout doet, heb je wellicht ervaren dat dit je niet enthousiast maakt om er tegenaan te gaan.
Wanneer iemand bij jou komt met een ‘probleem’ vertelt hij meestal op een klagende toon een reeks vaststellingen, iets waar hij moeite mee heeft. Hoe vaak heb jij hem daarbij gewezen op wat niet werkt en dat hij de zaken fout aanpakt? Ik hoor en zie het nog iedere dag, zeker vandaag met de meningen over de aanpak van het corona-virus. Wijzen op het negatieve van een actie of op gevaren lijkt onze aangeboren houding maar dat is het niet, het is aangeleerd gedrag. Ja, in onze genen zitten aanzetten voor oude gedragspatronen (vecht-vlucht-verstijf) maar inmiddels zijn we enkele tienduizenden jaren verder en heeft opvoeding en socialisatie veel overgenomen. Wat werd aangeleerd kan je afleren.
Hoe vaak kreeg je een snel advies (hoe de ander het zou doen) zonder oog te hebben voor jouw ‘probleem’? Snel een advies geven is evenmin een oplossingsgerichte houding. Jullie zijn dan beiden gezellig in het ‘Redder-spel’ gestapt.(1)
Wanneer iemand het ‘foute’ gedrag blijft herhalen én klagen dat er een ‘probleem’ is, wijst dat op een dieper liggende vraag. Enkel het vinden van de vraag waar het écht om gaat, helpt om uit de vicieuze cirkel te geraken.
Wat was jouw ‘probleem’? Of beter, wat was jouw dringende, dwingende vraag? Een écht probleem is een dringende vraag die jij stelt en waar jij verantwoordelijkheid voor neemt. Indien aan deze voorwaarde niet wordt voldaan dan wijst het woord ‘probleem’ dat je gebruikt op: een wanhoopskreet, een ongemak, een vervelende zaak, iets waar jij je zorgen over maakt of één van de tweehonderd andere mogelijkheden die je vindt achteraan in het boek De Blauwe Rivier oversteken – Hoe ontwikkel ik een ‘probleem’ tot een duurzame ‘oplossing’?(2)
Dus, wat was jouw belangrijke vraag? Welke reactie had je daar graag op gekregen (of wil je nog steeds krijgen) zodat jij je achteraf gesterkt voelt om zelf de oplossing te vinden? Welke houding van de ander zou jij erg waarderen?
Hoe ga jij antwoorden de volgende keer dat iemand bij jou komt met een ‘probleem’?
Leer hoe jij je eigen ‘problemen’ het best constructief aanpakt, dan kan je anderen helpen dat ook te doen. Stel jezelf en de ander de juiste vragen.

(1) Lees meer in het hoofdstuk ‘De eigen kracht versterken’ p.33 in de tekst: De kunst van het vragen en het Vragenkompas
(2) Het boek vind je gratis onder ‘Boeken’

Vraag van de week (42)

Wat was de vraag toen jouw weg bij een ‘ravijn’ stopte?

Soms beland je in een situatie die lijkt op de rand van een ravijn. Je kunt niet meer verder want een stap verder zetten betekent ‘alles verliezen’, of ’een ongeluk’ of ‘naar beneden tuimelen’ of ‘gevangen zitten’. Vaak heb je op zo’n moment niet de reflex om te luisteren naar de vraag die de situatie stelt. Je hebt wel wat anders te doen. Je emoties vragen aandacht. Je moet omgaan met onzekerheid, angst, diepe twijfels, verdriet. Het gaat om overleven, rondkijken om een uitweg te vinden, grijpen naar een mogelijke houvast, een overzicht trachten te krijgen van de situatie, uitzoeken aan wie je gepaste hulp kunt vragen.
Heb je dit meegemaakt? Welke lessen haal je vandaag uit wat er toen allemaal is gebeurd of net niet gebeurd? Een van de manieren om lessen te trekken uit het verleden en vooral uit hevige kantelmomenten, is je af te vragen: Welke vraag stelde dat moment die ik niet heb gehoord of waar ik niet naar heb geluisterd? Belangrijker dan trachten ‘feiten’ terug op te halen uit je her-innering is het formuleren van die vraag.
Je een her-innering is een (her)constructie. Je raadpleegt niet gegevens die ergens onveranderd liggen opgeslagen in jou. Immers op het moment dat je iets opslaat is dat reeds een interpretatie.(1) Ja, een foto of een video kan je helpen te her-inneren, maar ook dan blijft het verhaal bij de foto of de video een her-interpretatie en her-actualisatie van het materiaal.
Met het oproepen van de vraag die die belangrijke situatie stelde, roep je in feite de vraag op die vandaag nog in jou leeft en wellicht onvoldoende antwoord heeft gekregen. Of het is een vraag die erg nauw daar aan is verwant. Indien het voorval van toen volledig is opgelost (letterlijk, zoals suiker in de thee) hoor je geen vraag meer over die situatie.

(1) Lees meer in: Hoe je zelf feiten creëert – Vier soorten feiten → Korte teksten,