Inzicht (2) Alle kennis is collectief

In deze rubriek sta ik dit jaar stil bij diverse aspecten van ‘inzicht ontwikkelen’ en ‘voortschrijdend inzicht’.

Alle kennis is collectieve kennis. Strikt individuele kennis bestaat niet.
Alle kennis is samengesteld uit duizenden stukjes kennis van anderen.
Een patent nemen op een stukje ‘individuele kennis’
is het zich onterecht toe-eigenen van een stukje collectieve kennis.
De vaststelling dat alle kennis collectief is en
dat er geen strikt individuele kennis bestaat,
neemt niet weg dat het bezit van alle collectieve kennis begrensd is.
Indien er geen fysieke, psychische, emotionele, economische,
sociale en politieke grenzen zouden zijn
zouden we allemaal alle kennis kunnen bezitten.
Niet de kennis is begrensd wel onze mogelijkheden
om de kennis te bereiken, te verzamelen, te vatten, bij te houden en
ze – in interactie met anderen – te gebruiken en mee te vergroten.

De collectieve kennis groeit door het delen
van jouw kleine stukje kennis dat je meent te hebben verworven.
Het is jouw verantwoordelijkheid om de kennis die je ontvangt,
aan te vullen, te verbeteren, wanneer nodig om te zetten in het tegendeel, enz.

Door je bewust te worden van de collectiviteit van kennis
kan je zien dat je eigen perspectief en je individuele kennis
begrensd zijn en verankerd zijn binnen de ‘collectieve menselijke kennis’
die op haar beurt deel is van het ‘globale systeem van kennis’.
De collectieve kennis van mensen is slechts een klein stukje
van het ‘globale systeem van kennis’ van alle levende wezens op aarde, vanaf de eencelligen.
Wat het ‘globale systeem van kennis’ allemaal omvat
kan geen mens bevatten, enkel trachten aan te voelen.

Praktisch
Om kennis over een onderwerp te verwerven is delen van gegevens en inzichten met anderen noodzakelijk. Je hoeft daarvoor niet in een team te werken. Ieder van ons verrijkt haar inzichten door kennis te delen. Delen doe je door te dialogeren, niet door te debatteren of te discussiëren. In dat laatste geval ga je voor gelijk halen en winnen, je eerste intentie is niet er mee voor te zorgen dat gemeenschappelijke inzichten groeien.
Debatteren en discussiëren is een weinig vruchtbare manier om inzichten te delen, te vergroten of te ontwikkelen. De juiste vragen stellen, kritisch luisteren en dialogeren levert zoveel meer op.
Iedereen heeft gelijk … vanuit het eigen beperkte standpunt.

Een groep of een gemeenschap heeft gelijk … binnen de muren van de eigen aannames en overtuigingen.
Niemand heeft gelijk … vanuit het globale standpunt.
We zouden de sociale media ook kunnen gebruiken om gedachten te delen ( en niet louter om onszelf te promoten of onze diensten of producten). Dan dienen we wel te leren om te dialogeren en te schenken via de sociale media. Dan schenk je stukjes gedachten en inzichten zodat die door iedereen kritisch kunnen worden behandeld en op een
vrije manier kunnen worden gebruikt. Dan verkondig je geen mening en stelt je niet “Zo is het.”. Via sociale media discussiëren is nog onvruchtbaarder dan wanneer je dit face to face doet.

“Kennis is macht.” geldt voor die mensen die uit zijn op eigen macht en dus op de onmacht van anderen. Ja, anderen in onmacht zetten door hen kennis te onthouden werkt al eeuwen. Het ontzeggen van onderwijs aan (bepaalde) kinderen en vrouwen is een machtsmiddel. Net zoals mensen het spreek- of schrijfrecht weigeren.
Politieke macht, economische macht, militaire macht, … alle vormen van macht groeien door het ontzeggen van kennis en het verbergen van data en gegevens.
Want:
“Wie meer weet zou wel eens kunnen handelen tegen mijn belangen in!”
Er zijn geen domme mensen, wel mensen die dom worden gehouden.
Wil je een ‘betere’ wereld?
Deel dan je kennis.

——-
Het is nuttig om enkele van deze teksten te lezen → Korte teksten
Kies je voor een dialoog? Wat doe je dan?
Hoe hou je het gesprek ‘in het midden’?
De kunst van het edel zwijgen
Evalueren – Beoordelen – Waarderen
Wat maakt een gesprek helder?

Geen voornemens, wel een goed gesprek met jezelf

Heb je al goede voornemens gemaakt voor 2022? Knap, dan is de volgende oefening iets voor jou.
Nog niet echt? Je hebt er alle baat bij om de volgende oefening te doen.
De oefening word je geschonken door corporate antropoloog Dr. Danielle Braun:
Hou een goed gesprek met jezelf. → hier.
In 15 minuten ben je een vaardigheid rijker.

Ik ben dankbaar voor dit geschenk en kan me helemaal vinden in haar voorstel.
Zoals velen weten ben ik een grote voorstander van het delen van kennis.
Het voorstel sluit aan bij mijn bekommernis telkenmale iemand zich voor een ‘probleem’ voelt gesteld: start met een vraag, de vraag waar het écht om gaat, verken alle richtingen en bekijk jezelf regelmatig vanop een afstandje.

De illustratie heb ik geplukt uit de video van Danielle Braun

‘Inzicht’ ontwikkelen? (1)

Dit jaar wil ik regelmatig stilstaan bij het fenomeen ‘inzicht ontwikkelen’ en ‘voortschrijdend inzicht’.
Ik stel vast: a) dat meningen vlot als ‘feiten’ worden gepresenteerd; b) dat er vaak op een onheldere manier wordt ‘gedacht’ zowel door mensen met ‘gezond verstand’ en mensen met ‘geschoold verstand’; c) hoe snel wordt gezegd dat iets ‘is’: “Dit is zo.”; d) dat er een groot gebrek is aan kennis van ‘wetenschappelijk onderzochte inzichten’ rond de acties waarnemen, interpreteren, voelen, denken, concluderen.

Niemand is vrij van ‘fouten’. Dus iemand met de vinger wijzen vind ik ongepast.
Niemand ‘is’ zijn of haar mening, iemand ‘heeft’ een mening.
Niemand ‘is’ een leugenaar, iemand ‘liegt’ soms (tot vaak).
Niemand ‘is‘ dom, iemand hanteert een slordige, ongefundeerde gedachtengang.

Dus ik begin vandaag aan deze rubriek.
(1)
Ik start met het begrip ‘kennis’, ‘kennis opbouwen’ en ‘kennis inzetten’. (1)
Wat houdt voor jou ‘kennis hebben’ over een onderwerp in?
Welke acties zijn voor jou noodzakelijk en/of onmisbaar en wat onderscheid ze?
☐ helder de fenomenen waarnemen
☐ data of gegevens verzamelen
☐ onderscheid maken tussen relevante en niet-relevante gegevens
☐ onderscheid maken tussen de vier soorten ‘feiten’ (2)
☐ gebruik maken van het eerste-, het tweede- en het derde-persoon perspectief (3)
☐ iets ‘informatie’ noemen en zo gebruiken
☐ gegevens en informatie ordenen
☐ gegevens en informatie delen
☐ de gegevens en de informatie met elkaar verbinden
☐ reflecteren op je waarnemingen, de gegevens en de samenhangen
☐ een samenhang van gegevens begrijpen
☐ een samenhang van gegevens kunnen verklaren
☐ bewust een denk-kader hanteren (Welke zijn mijn uitgangspunten en aannames?) (4)
☐ een kennis-kader hanteren (Wat is dit ‘verschijnsel’?)
☐ een verklarings-kader hanteren (Waardoor verschijnt dit?) (5)
☐ een betekenis-kader hanteren (Waarom verschijnt dit?)
☐ inzichten ontwikkelen
☐ inzichten efficiënt toepassen

Je kunt deze lijst van acties ook gebruiken als check-list om je eigen beweringen of die van anderen kritisch te onderzoeken. Dan hou je een uitspraak tegen het licht van elk van deze punten en stelt er kritische vragen bij.

————-
(1) Over het onderscheid tussen ‘begrippen’ en ‘woorden’ lees je meer in het eerste hoofdstuk ‘Begrippen zijn de kleinste bouwstenen’ in de tekst: Talen en taalgebruik → Korte teksten
(2) Vier soorten ‘feiten’: personal based facts; community based facts; practice based facts; evidence based facts. Lees meer in de tekst: Hoe je zelf ‘feiten’ creëert – Vier soorten feiten → Korte tekst
(3) lees over het eerste- tweede- en derde-persoon perspectief in het hoofdstuk ‘Drie perspectieven’ in de tekst: Hoe je zelf ‘feiten’ creëert – Vier soorten feiten → Korte teksten
(4) Lees ook meer over denkpatronen in de tekst: Drie grondpatronen om je leven te be-leven → Korte teksten
(5) Over het belangrijke onderscheid tussen verklaren (Waardoor?) en betekenis geven (Waarom?) lees je meer
in het hoofdstuk ‘Negen acties die helpen een ‘feit’ te creëren’ in de tekst: Hoe je zelf ‘feiten’ creëert – Vier soorten feiten → Korte teksten
Tevens in het hoofdstuk ‘Waardoor?’ of ‘Waarom?’ in de tekst: De kunst van het vragen en het Vragenkompas → Korte teksten

Eindelijk wat zwier! – Weer een haiku

Opnieuw een boekje op de pagina ‘Boeken’: Eindelijk wat zwier! – Weer een haiku
Driehonderd haiku’s (korte gedichtjes) die ik schreef in België, Slovenië en India, tussen 2001 en 2021.
Ik beleef haiku als een warm gesprek met de natuur, een boom, een wolk, een kraai, een kat, een mens, … of met mezelf. De twee eerste regels uiten een belevenis, de derde regel is daar een antwoord op. Je kunt een haiku ook traag lezen, als één lange zin.
Haiku is het resultaat van veel invloeden, het zen-boeddhisme is een erg belangrijke.
In 538 (?) bereikt het boeddhisme Japan. Verondersteld wordt dat boeddhistische monniken toen het schrift meebrachten uit China (het Kanji). In de twaalfde eeuw komt het zen-boeddhisme formeel aan in Japan. In dezelfde periode hielden dichters in Japan dicht-wedstrijden. Uit het samenspel van twee dichters ontstond het Antwoordspel, waarbij de een de eerste strofe sprak van een tanka, de zogenaamde hokku van 5-7-5 syllaben, waarop de ander moest antwoorden met een vers van 7-7 syllaben. Vanaf de vijftiende eeuw ging de aandacht veelal naar het drieledige openingsvers, de hokku.
Het woord haiku, schertsend gedicht, (5-7-5 syllaben of lettergrepen) komt van de dichter Masaoka Shiki (1867-1902).(1)

Het rechte Pad, nu
vervormd door herfstbladeren.
Eindelijk wat zwier!


—————
(1) Lees de uitstekende en uitgebreide inleiding over haiku in
J.van Tooren, Haiku – Een jonge maan, Meulenhoff, 1981 vijfde herziene druk.
Over Masaoka Shiki: https://haiku.nl/shiki/